Kalium

Wat is kalium?

Wat is kalium? - Symptomen en behandeling

Wat is kalium? Kalium is een mineraal dat het lichaam opneemt uit het voedsel. Vervolgens wordt het in de cellen opgeslagen en vooral via urine uitgescheiden. Samen met chloor en natrium (uit keukenzout) is kalium betrokken bij het regelen van de vochtbalans en bloeddruk in het lichaam. Kalium is ook nodig voor een goede werking van de spieren, voor het zenuwstelsel (het goed geleiden van zenuwprikkels) en de hersenfunctie. Kalium dat in de cellen wordt opgeslagen, kan door het lichaam worden aangewend om de kaliumspiegel constant te houden.

 

Men spreekt ook wel over 'electrolyten' als men het heeft over kalium, natrium en chloride. Elektrolyten zijn opgeloste zouten, die zich in de vorm van ionen (elektrisch geladen deeltjes) in het bloed bevinden. De elektrolyten houden de hoeveelheid water en zuurgraad (pH) van het lichaam op peil.

In welk voedsel zit kalium?

Kalium wordt aangetroffen in veel verschillende soorten voedingsmiddelen, in het bijzonder in fruit en groenten. Maar het komt ook voor in aardappelen, vlees, brood, melk en noten. Voedingsmiddelen met een hoog kaliumgehalte zijn onder meer:

  • rozijnen
  • pruimen
  • abrikozen
  • aardbeien
  • bananen
  • watermeloen
  • meloen
  • citrusvruchten
  • rode bieten
  • spinazie
  • tomaten
  • champignons
  • sojaproducten
  • vegetarische burgers
  • erwten
  • bonen
  • kalkoen
  • rundvlees
  • zalm
  • koffie
  • tomaat
  • melkproducten
  • (appel)stroop,
  • cacao
  • noten
  • peulvruchten
  • Advocado's

Weinig kalium zit in:

  • thee
  • rijst
  • pasta
  • frisdrank,
  • kaas
  • (dieet)margarine
  • roomboter
  • olie
  • jam
  • suiker
  • honing

Er kan veel kalium verloren gaan als je aardappelen en groente kookt in veel water. Gebruik daarom niet meer water dan nodig is. Een gemiddelde Nederlandse voeding bevat 4000-6000 mg kalium per dag.

Het meten van kalium met bloedonderzoek

Kalium bevindt zich vooral in de lichaamscellen en slechts ongeveer twee procent is te vinden in je bloed. Je lichaam houdt ervan om de hoeveelheid kalium in je bloed op een bepaald niveau te houden, maar het kan fluctueren als gevolg van nier- en vaatziekten, diabetes (suikerziekte), braken, als een bijwerking van bepaalde medicijnen, fluctuerende hormoonspiegels, of de hoeveelheid kalium in je dieet.

Om vast te stellen of de hoeveelheid kalium in je bloed afwijkend is, kan een buisje bloed worden afgenomen uit een ader aan de binnenkant van de arm, meestal in de plooi van de elleboog. Een (huis)arts vraagt veelal een kaliumtest aan samen met andere elektrolyten om een algemene indruk te krijgen van je gezondheid. Ook bij klachten die wijzen op een te hoog of een te laag kaliugehalte in het bloed, respectievelijk hyperkaliëmie en hypokaliëmie genoemd, kan de (huis)arts een kaliumtest aanvragen.

Te veel of te weinig kalium

De Gezondheidsraad in Nederland heeft geen aanbevelingen opgesteld wat betreft kalium. De behoefte hangt samen met de vochtbalans. In Europa zijn er wel aanbevelingen gedaan van ongeveer 3,1 tot 3,5 gram kalium per dag voor volwassenen, zowel mannen als vrouwen.

Kalium wordt bij overmaat via de nieren uitgescheiden. Bij een gebrekkige nierfunctie kan er een kaliumoverschot ontstaan. Hyperkaliëmie (gedefinieerd als een serum kaliumconcentratie boven de 5,0 mmol/l) is meestal het gevolg van een onderliggende medische aandoening, zoals een nierziekte of diabetes (suikerziekte). Zeer hoge niveau's kunnen schadelijk zijn voor je hart. Een te hoog kaliumgehalte kan leiden tot spierkrampen en hartritmestoornissen.

Hypokaliëmie (gedefinieerd als een serum kalium concentratie lager dan of gelijk aan 3,5 mmol/l) is meestal het gevolg van een verhoogd verlies aan kalium door langdurig aanhoudende diarree of braken. Voorts kan een kaliumtekort ontstaan door het gebruik van laxeermiddelen of diuretica (plasmedicatie). Bepaalde hormonale stoornissen, zoals de ziekte van Cushing, kunnen ook een tekort veroorzaken.


Geschreven door

 

 



 

Lees verder



 

Vitaminen en mineralen

Vitaminen en mineralen - Symptomen en behandeling

Home

Home - Symptomen en behandeling