Pijn in onderbuik

Pijn in onderbuik - oorzaken en symptomen

Pijn in onderbuik - oorzaken en symptomen - Symptomen en behandeling

Pijn in onderbuik, onderbuikpijn: wat veroorzaakt pijn in onderbuik? Bijna iedereen ervaart bij tijd en wijle pijn in de buik ofwel buikpijn. Buikpijn is een verzamelterm voor alle pijnklachten die zich afspelen in de regio abdominalis, daar waar veel vitale organen liggen zoals maag, twaalfvingerige darm, dunne en dikke darm, lever, alvleesklier, galblaas, milt en nieren. Aandoeningen aan al deze organen kunnen gepaard gaan met allerlei soorten pijnsensaties. Hieronder worden de belangrijkste oorzaken van pijn in onderbuik besproken.

Prostaatontsteking

Meestal ontstaat een prostaatontsteking, ook wel 'prostatitis' genoemd, door bacteriën die de prostaat binnenkomen en zich daar vermenigvuldigen. Bacteriën komen via de plasbuis de blaas binnen, waar ze zich hechten aan de blaaswand en van daaruit doordringen tot in het klierweefsel van de prostaat. Daarom gaat een prostaatontsteking vaak gepaard met een blaasontsteking. De belangrijkste verschijnselen van een prostaatontsteking zijn pijn tussen de anus en de balzak, pijn in de onderbuik, pijn in de liezen of in de rug, en plasproblemen. Het is belangrijk om bij prostatitis veel te drinken en het plassen niet uit te stellen. De behandeling van prostaatontsteking vindt plaats met antibiotica.

Pijn in onderbuik: eileiderontsteking (salpingitis)

Een eileiderontsteking (salpingitis) is een ontsteking van de eileider(s) en is vaak onderdeel van een pelvic inflammatory disease (PID), omdat meestal ook andere inwendige genitalia bij het ziekteproces zijn betrokken. Een beruchte verwekker is het micro-organisme chlamydia trachomatis, de veroorzaker van de seksueel overdraagbare aandoening chlamydia, welke vaak een lichte, nauwelijks opgemerkte ontsteking veroorzaakt (maar wel tot onvruchtbaarheid kan leiden). Een eileiderontsteking hoeft niet per se verwekt te worden door een geslachtsziekte, de boosdoener kan ook bij het plaatsen van een spiraal naar binnen komen en soms is de oorzaak gewoon  niet bekend. Een eileiderontsteking kenmerkt zich door een sterk progressieve pijn in de onderbuik, wat vaak gepaard gaat met ernstige ziekteverschijnselen, hoge koorts, misselijkheid en braken. De aandoening kan echter ook meer sluipend verlopen.  

Onderbuikpijn: premenstrueel syndroom (PMS)

Het premenstrueel syndroom (PMS) is het optreden van klachten vlak voor de menstruatie optreedt en die weer verdwijnen bij het begin van de menstruatie. Sommige vrouwen ervaren ook nog klachten tijdens de eerste dagen van de menstruatie. Na ten minste een week zonder klachten, steken de klachten weer de kop op. Deze steeds terugkerende klachten verstoren het normale leefpatroon van vrouwen en kunnen dus een behoorlijke impact hebben op de levenskwaliteit.

PMS manifesteert zich vaak na het dertigste jaar en na het krijgen van kinderen. Bij jongere vrouwen wordt deze aandoening minder vaak gezien. Na de overgang verdwijnen de klachten. Het blijkt dat naar schatting 4% van de vrouwen tussen de 15 en 45 jaar te kampen heeft met PMS. Het is (nog) niet precies bekend hoe PMS ontstaat, en waarom de ene vrouw er wel last van heeft en de andere niet.

De klachten kunnen variëren: er zijn meer dan honderd lichamelijke en psychische klachten bij PMS beschreven. De belangrijkste zijn:

  • opgeblazen gevoel en pijn in onderbuik
  • pijnlijke borsten
  • acne
  • eetbuien
  • obstipatie (verstopping)
  • diarree
  • hoofdpijn
  • gevoeligheid voor licht of geluid
  • vermoeidheid
  • prikkelbaarheid
  • veranderingen in het slaappatroon
  • vergeetachtigheid
  • angst, depressie of verdriet en emotionele uitbarstingen

Pijn in onderbuik: endometriose

Endometriose is een aandoening waarbij stukjes van het endometrium of baarmoederslijmvlies buiten de baarmoederholte terechtkomen. Het endometrium is het weefsel dat de binnenkant van de baarmoeder bekleedt. Endometriose komt voor wanneer dit slijmvlies aanwezig is in de buikholte, op of in de eierstokken, op de ophangbanden van de baarmoeder, tussen de baarmoeder en de blaas, tussen de baarmoeder en de endeldarm of  in de darmwand.

De stukjes slijmvlies die buiten de baarmoederholte in de buik aanwezig zijn, volgen de menstruatiecyclus onder invloed van hormonale veranderingen. Dit betekent dat het weefsel iedere maand aangroeit, afbreekt en gaat bloeden. zal groeien, dikker, en breken. Dit bloed kan niet weg en komt in de buikholte, in de eierstok of tussen de baarmoeder en de blaas of endeldarm terecht. In de eierstok ontstaan soms een soort holten die gevuld zijn met (oud) bloed, 'endometriomen' genaamd. Tijdens en na de overgang stopt de groei en afstoting van het slijmvlies, ook van de stukjes buiten de baarmoeder. Ze zijn dan nog wel aanwezig, maar geven meestal geen klachten meer. De endometriose is tot rust gekomen.

Endometriose veroorzaakt irritatie, littekenvorming of verklevingen met de omringende weefsels. Het kan leiden tot hevige (buik)pijn tijdens je menstruatie en mogelijke vruchtbaarheidsproblemen

Pijn in onderbuik: ziekte van Crohn

De ziekte van Crohn is een chronische ontstekingsziekte van het maag-darmstelsel of spijsverteringskanaal. De ziekte veroorzaakt ontstekingen van mond tot anus, vooral in de dunne en dikke darm. Door deze ontstekingen kunnen de darmen vernauwd of zelfs afgesloten raken. In het ergste geval moet je geopereerd worden, waarbij stukken ontstoken darm worden verwijderd. In Nederland wordt ieder jaar bij ongeveer 1000 mensen de diagnose vastgesteld. Het betreft meestal jonge mensen tussen de 15 en de 25 jaar. Het verloop van de ziekte is onvoorspelbaar: periodes van inactiviteit (remissie) en activiteit (recidief) wisselen elkaar af. Bij iedereen verloopt de ziekte geheel verschillend. Sommige mensen hebben bijna nooit klachten, terwijl anderen zelden een klachtenvrije periode hebben. Iets meer vrouwen dan mannen hebben de ziekte van Crohn.

Door een fout in het afweersysteem ontstaan er ontstekingen in de darmen. Het afweersysteem valt bij mensen met de ziekte van Crohn zonder reden de eigen lichaamscellen aan, in dit geval de darmen. De ziekte van Crohn wordt daarom beschouwd als een auto-immuunziekte. Het is (nog) niet bekend hoe de ziekte van Crohn precies ontstaat. Erfelijkheid speelt een rol. Voorts zijn factoren zoals voeding, een ‘westers’ leefpatroon, roken en de soorten bacteriën die in de darmen voorkomen van invloed op het ontstaan van de ziekte. Het geven van borstvoeding is een beschermende factor voor het nageslacht.

De chronische ontstekingen in de darmen veroorzaken allerlei klachten zoals buikpijn, diarree, gewichtsverlies en vermoeidheid. Minder courante klachten zijn verminderde eetlust, koorts, nachtzweten, overmatige winderigheid, rectale pijn  en rectaal bloeden. De ontstekingen kunnen ook voor allerlei complicaties zorgen, zoals verklevingen, fistels, abcessen en/of vernauwingen.

Pijn in onderbuik: blindedarmontsteking

De appendix of blindedarm bevindt zich op de plaats waar de dunne darm overgaat in de dikke darm en dat is meestal rechts onder in de buik. De appendix is echter lang en beweeg­lijk. Daarom kan de ligging ervan variëren, waardoor ook pijn­klachten middenin of rechts boven in de buik voorkomen.

Een appendicitis of blindedarmontsteking begint vaak met pijn in de navelstreek. De pijn zakt langzaamaan weg naar de rechter onderbuik. De pijn wordt steeds erger, vooral als je beweegt, diep ademhaald, hoest of niest. De pijn kan aanvoelen alsof je verstopt zit of winden moet laten. Andere klachten waar je last van kunt hebben is verminderde eetlust, misselijkheid en braken, een licht verhoogde lichaamstemperatuur en een algeheel ziektegevoel. Het aanraken en loslaten van de buik doet flink pijn. Kinderen en ouderen vertonen meestal minder symptomen, waardoor de diagnose moeilijker te stellen is.

Pijn in onderbuik: urineweginfectie

Een urineweginfectie is een infectie of ontsteking van het slijmvlies aan de binnenkant van de urinewegen. De urinewegen bestaan uit het nierbekken, de urineleiders, de blaas en de plasbuis. Een blaasontsteking (cystitis) gaat vaak gepaard met een vage pijn in de onderbuik. Andere klachten die kunnen optreden zijn:

  • Een sterke, aanhoudende drang om te plassen
  • Kleine beetjes plassen
  • Een branderig gevoel bij het plassen
  • Frequent kleine hoeveelheden plassen
  • Bloed in de urine (hematurie)
  • Troebele of sterk ruikende urine
  • Ongemak in het bekkengebied
  • (Lage) koorts

Pijn in onderbuik: diverticulitis

Een divertikel is een goedaardige uitstulping  -vaak ter grootte van een erwt- in de wand van de dikke darm. Divertikels ontstaan ongemerkt en wanneer er een divertikel ontstoken raakt, krijgt je klachten en wordt er gesproken van diverticulitis. Dit komt vooral voor bij ouderen. Meestal krijg je last van buikpijn, meestal links onder in de buik. Je kunt je ook flink ziek of misselijk voelen. Soms komt er ook koorts bij kijken. 

Pijn in onderbuik: prikkelbare darm syndroom (PDS)

Het prikkelbare darm syndroom (PDS) is een aandoening van het spijsverteringskanaal, voral van de damrmen. Naar schatting heeft 10 tot 20% van alle mensen PDS. Heel veel mensen hebben dara geen weet van. Ze hebben klachten, maar ze beseffen niet dat deze bij PDS horen. Vaak beginnen de klachten al op jongvolwassen leeftijd, maar in ongeveer de helft van de gevallen begint PDS tussen de 35 en 50 jaar. Meer vrouwen dan mannen hebben er last van. Bij PDS functioneren de darmen niet naar behoren, ook zijn de darmen gevoeliger.

De bekendste klachten van PDS zijn buikpijn, verstopping en/of diarree, een opgeblazen gevoel en winderigheid. Slijm in de ontlasting komt ook vaak voor. Druk op d eonderbuik kan pijnlijk zijn, vaak is de pijn gelokaliseer aan de linderkant. De pijn kan toenemen na het eten of na de ontlasting. Je kunt ook klachten krijgen die niets te maken met de dikke darm, zoals misselijkheid, zuurbranden, spierpijn en moeheid.

Geschreven door



[an error occurred while processing this directive]